Ken je Ramses?

Ik had al HomeAssistant in huis. Met Integraties kan je daar allerlei ‘slimme’ apparaten aan koppelen. Welke ‘slimme’ apparaten heb jij in je huis?

Fabrikanten bieden soms een ‘gratis’ app om hun apparaat mee te bedienen. Dit werkt vaak via een cloud (server via internet): een privacy- en beveiligingsrisico, en afhankelijk van wat de fabrikant aan gegevens in de app laat zien. Voorbeelden:

• Ikea Tradfri: Ikea Smart app + Tradfri hub
• Tuya Smart: Tuya app + Tuya bridge
• Nibe warmtepomp: MyUplink app + UTP
• Luxaflex shutters: PowerView app + bridge
• Casambi lampen (bluetooth): Air app + iPhone als BLE bridge
• Honeywell thermostaat, Itho ventilatie: evohome + RF bridge

Sommige met API

Soms deelt een fabrikant de gegevens die de app gebruikt als een API (Application Programming Interface) waarop HA kan aanhaken. Zo niet, dan moet je uit de zichtbare gegevens zelf ontdekken wat ze betekenen en hoe je ze kan nabootsen. Maar als ze daarbij geavanceerde encryptie toepassen is het onmogelijk om uit de zichtbare data af te leiden hoe een bepaald protocol is opgebouwd.

Als open source software schrijven mensen zelf een Custom Integratie voor HomeAssistant (HA). Ik heb een paar Custom Integrations in HA geïnstalleerd, zoals PowerView en Ikea Tradfri. Met het oog op veiligheid/privacy heeft het echter de voorkeur om HA direct aan een apparaat te koppelen en niet via de API.

Voor onze Nibe F1255 warmtepomp bestaat er een Zweeds programma dat i.p.v. via de API aan de ModBus aansluiting wordt gekoppeld, en via wifi op een PiZero microcontroller naar MQTT berichten stuurt en ontvangt.

WTW Integraties?

Bij onze WTW-ventilatoren in de bad-, slaap- en woonkamer hoort een (dure €100) draadloze RF-schakelaar. Maar zou het niet handig zijn om ze op bepaalde momenten in te schakelen, bijv. als je het licht in het toilet aandoet, of ‘s ochtends na het opstaan even een uurtje op stand hoog? De fabrikanten gaven mij geen technische informatie over hoe de schakelaars met de ventilatoren “praten”. Integendeel, ze hebben liever niet dat je aan hun standaard instellingen zit uit angst dat er klachten ontstaan. En ze willen geld verdienen aan hun “kennis” door die af te schermen en deze info alleen aan professionele monteurs te geven. En die delen die info ook niet graag (als ze dat al mogen).

Niet voor ClimaRad

Ik heb mijn ClimaRad WTW - waar geen afstandsbediening bij werd geleverd - zelf opengemaakt en trof daar een printplaat met een antenne aan. Via de stickers leerde ik dat het een RF-antenne was en dat de print door Airios in Nederland is ontwikkeld.

Een telefoontje naar Airios hielp niets: “neem contact op met ClimaRad”. Airios blijkt oorspronkelijk de consumententak te zijn van Honeywell/Resideo.

Ontmoet Ramses RF

Maar dankzij die info vond ik wel de open source HA-integratie Ramses RF, geschreven in python door David Bonnes. Hij zocht vanaf 2021 samen met Peter Price uit hoe de berichtjes werkten die ze met een 868MHz antenne opvingen (Ramses-II protocol). Zij ontwikkelden de eerste hardware en software voor besturing van verwarming en warm tapwater (evohome; HEAT). Nederlandse gebruikers vulden de code aan om ook ventilatie te besturen (Itho, Orcon, Nuaire; HVAC).

Maar onze ventilators en warmteterugwin-units (NL: WTW, EN: HRU voor heat recovery unit) van Vasco en ClimaRad werkten nog niet met Ramses RF, dus daar ben ik toen extra code voor gaan schrijven. Toen die code hier in huis goed werkte, vroeg ik aan David of hij de code op wilde nemen in een nieuwe versie die alle gebruikers kunnen installeren. Maar hij was bezorgd dat mijn aanpassingen bij andere gebruikers problemen konden geven. Hij gaf ook aan dat hij door zijn werk te weinig tijd had om Ramses RF up-to-date te houden en schreef in de GitHub-code dat hij alles aan een nieuwe beheerder wilde overdragen. Na 4 maanden heb ik medio 2025 die taak van David overgenomen. Door aangekondigde aanpassingen in HomeAssistant zou de Ramses RF-integratie vanaf september niet meer werken, dus dit werden mijn nieuwe prioriteiten:

• Blocking file IO tijdens opstart
• Verouderde (non) entity schema’s

Links

• HA User Forum: Ramses RF draadje
• Repo lib: https://github.com/ramses-rf/ramses_rf
• Repo integratie: https://github.com/ramses-rf/ramses_cc
• Wiki: https://github.com/ramses-rf/ramses_cc/wiki
• Pypi: https://pypi.org/project/ramses-rf/

pyairios

Helaas ontdekte ik ook, dat ik mijn ClimaRad Ventura WTW niet met Ramses RF kon besturen (wel uitlezen, maar je kan er geen remote aan koppelen). Maar daarvoor had iemand in Spanje begin 2025 toevallig iets bedacht: als je een Airios RF Bridge koopt, dan kan je de Ventura wel (een beetje) bedienen vanuit HA met de pyairios) library en homeassistant-airios-component integratie. Zoek op “airios + ramses” te zoeken. Zie:

• mijn eigen homeassistant-airios-component fork
• mijn eigen pyairios fork